بررسی وضعیت اقتصادی مسلمانان در صدر اسلام

در این پژوهش وضعیت اقتصادی مسلمانان در زمان پیامبر را در سه بعد و زمینه وضعیت عمومی و سطح زندگی، بازرگانی و بازار و مالیه حکومت اسلامی بررسی شده است . بدیهی است برای درک صحیح و فهم دقیق از وضعیت معیشتی آنان و نیز کیفیت تاثیرات احکام اقتصادی شرع مقدس اسلام و سیاستهای اقتصادی حضرت محمد(ص) باید شرایط جغرافیایی و اقلیمی و ساختار اجتماعی و سیاسی عربستان شناخته شود. لذا برای این شناخت و آگاهی، در نخستین فصل به بررسی و بحث پیرامون موارد فوق‌الذکر می‌پردازیم تا بدین ترتیب دریابیم احکام شرع مقدس و سیاستهای اقتصادی حضرت در چه زمینی بنا نهاده شد و رشد و نمو کرد. فصل دوم که به بررسی وضعیت عمومی و سطح زندگی مسلمانان پرداخته‌ایم دارای دو قسمت عمده است ، قسمت “الف ” قبل از هجرت در مکه و قسمت “ب ” به بعد از هجرت در مدینه اختصاص یافته است . قسمت اصلی که همان قسمت دوم است در سه بعد به بررسی وضعیت زندگی مسلمانان پرداخته‌ایم و با استفاده از مشاغل و ممرهای درآمد مسلمانان و نیز سیاستهای حکومت اسلامی در بالا بردن سطح رفاه و درآمد عموم بررسی مختصری پیرامون میزان دارایی و ثروت نه تن از ثروتمندترین مسلمانان صورت گرفت و تغییرات سطح زندگی آنان را سال اول تا دهم با استفاده از قرائن و شواهد بررسی شده است . در سومین فصل بازرگانی و بازارها به عنوان عمده‌ترین و مهمترین محل و ممر کسب درآمد اعراب در صدر اسلام مورد تجزیه وتحلیل قرار می‌گیرد. فصل چهارم، مالیه حکومت اسلامی به تفصیل بررسی می‌شود. در فصل پنجم که آخرین فصل است نتیجه‌گیری و تحلیلی کلی از آنچه در متن آمده را ارائه می‌گردد.